Carta Pastoral na Xornada Mundial dos Pobres. 15 Nov. 2020

Os pobres, luz do Evanxeo no noso camiño

Queridos diocesanos:

De novo chamo confiadamente ás portas da vosa conciencia na Xornada Mundial dos Pobres que o Papa convocou para o 15 de novembro próximo co lema: “Tende a túa man ao pobre” (Cf. Se 7,32).

Os pobres, representantes de Cristo

Esta aldrabada quere reavivar a chamada de atención que debemos prestar aos pobres cos que Xesús se identifícase cando di: “Porque tiven fame e déstesme para comer, tiven sede e déstesme de beber, fun forasteiro e hospedástesme, estiven espido e vestístesme, enfermo e visitástesme, no cárcere e viñestes verme” (Mt 25, 35-36). “Aténdonos ás indiscutibles palabras do Evanxeo, na persoa dos pobres hai unha presenza especial súa, que impón á Igrexa unha opción preferente por eles. Mediante esta opción, testemúñase o estilo do amor de Deus, a súa providencia, a súa misericordia e, dalgunha maneira, seméntanse aínda na historia aquelas sementes do Reino de Deus que Xesús mesmo deixou na súa vida terrea atendendo a cantos recorrían a El para toda clase de necesidades espirituais e materiais[1]. No día a día basta mirar na nosa contorna para atoparnos cos pobres aos que “Cristo lles concederá un título especial: ser os seus representantes, os seus delegados, as súas presenzas na rúa e no mundo”[2]. Pedro, Santiago e Juan pedirán a Paulo e Bernabé que se acorden dos pobres (cf. Gál 2, 10).

Tender a man, signo de proximidade e concordia

Nestes tempos da pandemia advertíusenos de que non debemos darnos a man para evitar posibles contagios. Isto fainos ás veces sentirnos distantes. No noso costume o modo habitual do saúdo suplímolo por outros xestos porque seguimos sentindo a necesidade da proximidade e concordia que contribúen a darnos conta de que nos necesitamos os uns aos outros. Tender a man sempre acurta as distancias e axúdanos a ver a realidade concreta que unha persoa pode estar a vivir.

Hai unha pobreza visible nas rúas e hai outra que permanece oculta entre as paredes dos fogares. “Ben pode afirmarse que o ser e o actuar da Igrexa xóganse no mundo da pobreza e da dor, da marxinación e da opresión, da debilidade e do sufrimento”.[3]. A nosa actitude non debe ser a pasividade e a inactividade senón tender a man ao pobre, que significa, como nos di o Papa, convidarnos á responsabilidade e é un compromiso directo de todos aqueles que se senten parte do mesmo destino, levando as cargas dos máis débiles, e deixándose conmover pola pobreza da que a miúdo somos tamén cómplices. Neste panorama facilmente defendémonos globalizando a indiferenza[4], e xustificámonos convencéndonos de que non se pode facer nada e de que han de ser outros os que traten de solucionar este problema, ou botando a culpa aos demais. É cuestión de todos, estando por medio a xustiza e a vida dos desprotexidos porque “a pobreza que se tolera no medio da abundancia é unha inxustiza social. Da mesma maneira loitar pola inxustiza supón para a Igrexa en xeral e para cada un dos cristiáns en particular unha esixencia  fundamental e unha opción preferente en favor dos pobres e oprimidos”.[5]. Hai que pasar dunha política “cara aos” pobres a unha política “con e” “dos” pobres[6].

O amor, finalidade das nosas accións

Afirma o Papa na súa Mensaxe que en todas as nosas accións, temos que ter presente o final (cf. Se 7,36) da nosa existencia. Acordarnos do noso destino común pode axudarnos a levar unha vida máis atenta a quen é pobre e non tivo as mesmas posibilidades que nós. Non debemos perder de vista o obxectivo cara ao que cada un tende, pois temos un proxecto para realizar e un camiño para percorrer procurando alcanzar a meta. “A finalidade de cada unha das nosas accións non pode ser outra que o amor. Este é o obxectivo cara ao que nos diriximos e nada debe distraernos del. Este amor é compartir, é dedicación e servizo, pero comeza co descubrimento de que nós somos os primeiros amados e movidos aoamor [7]. A mellor axuda para un pobre non é só o diñeiro, que é un remedio temporal, senón o feito de permitirlle vivir unha vida digna a través do traballo e promovelo desde a solidariedade e a subsidiaridad[8].

Neste senso, podemos dicir que os pobres son tamén unha luz do Evanxeo no camiño da nosa peregrinación para dar sentido á nosa vida, sabendo que nada que afecte aos demais, nos pode ser alleo, e axudándonos a levar os uns as cargas dos outros porque ninguén pode esperar para si sen esperar para os outros, con todos os outros[9].

Saúdavos con afecto e bendí no Señor,

+ Julián Barrio Barrio,
Arcebispo de Santiago de Compostela.

 

[1] XOÁN PAULO II, Carta Apostólica Novo millennio ineunte, nº 49.

[2] COMISION EPISCOPAL DE PASTORAL SOCIAL, A caridade na vida da Iglesia, Edice, Madrid 1994, 52.

[3] Ibid., 43.

[4] Cf. Mensaxe do Santo Pai Francisco. IV Xornada Mundial dos Pobres. Domingo XXXIII do tempo Ordinario, 15 de novembro de 2020, nos. 8-9.

[5] A caridade na vida da Iglesia, 70.

[6] Cf. FRANCISCO, Fratelli tutti, 169.

[7] Mensaxe do Santo Pai Francisco…., nº 10.

[8] Cf. FRANCISCO, Fratelli tutti, 187.

[9] J.L.RUIZ DE LA PEÑA, A Pascua da creación, Madrid 1998, 218.

Versión en castelán