Cristina Cons reflexiona sobre a súa experiencia no pre-sínodo dos mozos

“Sucederá que nos últimos días —di Deus—, derramarei o meu Espírito sobre todo o xénero humano. Os vosos fillos e fillas profetizarán, terán visións os mozos e soños os anciáns. Neses días derramarei o meu Espírito aínda sobre os meus servos e as miñas servas, e profetizarán.”
Feitos 2, 17-18

Este versículo do profeta Joel e que Pedro cita tras a vinda do Espírito Santo en Pentecostés foi o central nestes días de traballo e por iso considero necesario comezar con el. Cando a Igrexa ponse a escóitaa dos mozos pretende poñerse a escóitaa do Espírito Santo. Os actuais cristiáns adultos que frecuentan a Igrexa desde hai moitos anos puideron ver como estas se baleiraron de mozos. Outros moitos xa percibimos como habitual ir á igrexa e ver a elevada porcentaxe de cabezas brancas fronte ao resto… ¿É que o Evanxeo é só para os maiores? E se todos os mozos temos o intenso desexo de ser incondicionalmente amados e a necesidade de ser salvados por Jesús…, ¿por que nosas igrexas están baleiras deles? Esta é unha pregunta que a todos debe interpelarnos e ante a cal temos dúas opcións: escoitar aos mozos e renovarnos nos nosos métodos, ardor e expresión ou facer o mesmo de sempre e culpabilizar a outros da situación.

O Papa, como cabeza da Igrexa, decidiu optar pola primeira opción e isto é loable. Son varios os métodos que puxeron en marcha para escoitarnos pero quizais o máis soado fose o encontro pre-sinodal que tivo lugar en Roma do 19 ao 24 de marzo e ao cal tiven a honra e a graza de asistir. Durante unha semana traballamos intensamente para dar voz aos mozos de todo o mundo e redactar un documento que servirá como fonte para conformar o Instrumentum Laboris, que contribuirá ao traballo do Sínodo de Bispos de 2018. Preto de 300 mozos de todo o mundo reunímonos para reflexionar sobre tres temas: os mozos, o discernimiento vocacional e o estilo da Igrexa.

Tras as reflexións realizadas nos 20 grupos de traballo lingüísticos nos que nos reunimos, redactamos un documento por grupo que actualmente tamén están recollidos na web do sínodo e que merece a pena ler, polo menos o documento de fala hispana, se se quere ter unha visión máis completa do pensamento dos mozos. O meu grupo de traballo foi o catro de idioma español e estaba composto na súa maioría por latinoamericanos e por un portugués. Foi tremendamente enriquecedor reflexionar sobre estes temas con eles e sorprendeume moito ver como todos apuntabamos ao mesmo a pesar de ter realidades tan distintas.

O que máis se destacou nos tres bloques de reflexión foi a necesidade da comunidade. Comunidades vivas, que saiban o teu nome, que celebren os aniversarios, que se dean conta se faltas, que che coñezan e pregúntenche polas túas cousas, que integren os intereses de todos, que teñan espazos específicos para mozos… Moitas veces fálase de que non hai mozas na Igrexa pero deberiamos cuestionar a nosa comunidade concreta e preguntarnos ¿temos un lugar específico para eles? Con cores, paredes ben pintadas, fotos, posters, pufs… Efectivamente colocar un puf nalgunha das nosas salas non vai facer que os mozos veñan á Igrexa, pero se non temos un sitio á súa medida ¿onde queremos que estean? E dalgunha forma o non ter un sitio para eles nos nosos espazos parroquiais xa fala sobre a relevancia que lles damos na comunidade. Doutra banda, ¿cal é a nosa oferta aos mozos? ¿A misa dominical e a catequese? Os mozos de hoxe vivimos nun contexto de loita durísimo, onde nos cuestionan a fe desde pequenos na nosa escola, na universidade, na nosa familia, nos medios de lecer que utilizamos.

O cristianismo é ridiculizado polos nosos YouTubers favoritos, polas series que máis vemos e gústannos, polas redes sociais que utilizamos, polos nosos amigos, noivos/as e compañeiros… E ¿que fai a nosa comunidade respecto diso? Se queremos mozos na Igrexa necesitamos evangelización de calidade, espazos onde podamos pensar, reflexionar, facernos preguntas. Métodos que nos apaixonen, materiais actuais e de calidade, música cristiá á nosa medida… E todo isto xa existe, simplemente hai que integralo nas nosas comunidades.

No meu grupo tamén se falou da crise de identidade que percibimos moitos na Igrexa. Unha vez lin que a Igrexa non ten unha misión senón que a misión ten unha Igrexa, sendo esta a evangelización. No noso grupo todos percibimos que aínda que a xente afirma que temos que evangelizar novas, en realidade é pouco o orzamento que se inviste neste fin. Gastamos diñeiro para flores, decoración, liturxia, mantemento dos edificios…, pero ¿canto diñeiro gastamos para evangelizar? Temos persoas dedicadas á catequese, ao apoio litúrxico… e ¿cantas á evangelización? As accións habituais dunha parroquia son a celebración de sacramentos e a formación en catequese, poida que en ocasións haxa algunha oración a maiores, adoración ou estudo bíblico no mellor dos casos, pero… ¿cantas actividades de primeiro anuncio ou nova evangelización desenvolvemos? Efectivamente isto non se cumpre en todos os casos, pero asusta pensar a gran cantidade de igrexas que non teñen comunidades vivas, que non realizan accións de evangelización e que aos poucos van quedándose baleiras.

Creo que como Igrexa debemos unirnos e gritar a Deus sen medo: “Señor, sálvanos, que nos afundimos” (Mt 8,26). E quizá a resposta a este berro achémola na promesa de que nos últimos días Deus enviará ao seu Espírito Santo para que os mozos profeticemos e os maiores teñan soños. Brevemente presentei algunhas das visións e profecías que quixemos lanzar neste pre-sínodo os mozos e agora gustaríame concluír co soño dun ancián, Francisco, que afirma: “Soño cunha opción misioneira capaz de transformalo todo, para que os costumes, os estilos, os horarios, a linguaxe e toda estrutura eclesial convértase nunha canle adecuada para a evangelización do mundo actual máis que para a autopreservación” (Evangelii Gaudium, 27).

 

Cristina Cons Rodríguez, de 23 anos de idade, pertence á Arquidiocese de Santiago de Compostela. É membro electo do Consello Diocesano de Pastoral Xuvenil pola Vigairía de Santiago e membro electo da Coordinadora Diocesana de Pastoral Xuvenil, así como catequista post-comuñón na parroquia de San Fernando de Santiago. Destaca a súa participación no Proxecto “Evangelizaño” durante este curso 2017-18, que o forman mozos da Diocese dedicado un ano enteiro á evangelización aos mozos. Forma parte do equipo que dirixe “Alpha Universitarios” en Santiago de Compostela e é membro do Facho diocesano que dirixe o proxecto “Sentinelas da Mañá de Primeiro Anuncio”. Tamén desenvolve tarefas como monitora de Educación afectivo sexual con adolescentes e pais en distintos colexios e parroquias. En canto á súa formación académica é Grao en Pedagoxía e Máster universitario en Profesorado de Educación Secundaria coa especialidade de Orientación Educativa. Xunto a Javier Medina Sierra, o outro novo elixido a nivel diocesano, Cristina Cons representou aos mozos católicos españois nese encontro presinodal co papa Francisco.

Versión en castelán